URL study guide
https://studiegids.vu.nl/en/courses/2026-2027/G_DSHLKCourse Objective
De student heeft kennis van de achtergrond en opbouw van de doperse liturgie, als een verbijzondering van de protestantse liturgie.De student kan zelfstandig een uitgewerkte en samenhangende liturgie opstellen.De student kan beargumenteren op welke (theologische) gronden hij bij het opstellen van de liturgie gebruik maakt van het Dienstboek ten behoeve van doopsgezinde gemeenten.De student kan verwoorden wat de theologische overwegingen zijn die ten grondslag liggen aan de keuzes gemaakt in de liturgie en hoe die keuzes een dopers perspectief op liturgie reflecterenDe student kan verwoorden en verantwoorden hoe de gekozen liederen in de liturgie zich verhouden tot de gebruikte teksten en het thema van de eventuele overdenking.De student kan zelfstandig een preekschets maken en kan deze uitwerken tot een volledige overdenking, op basis van de zelfstandige exegese van vooraf opgegeven Bijbelpassages.De student heeft kennis van en inzicht in de doperse theologie met betrekking tot het avondmaal en/of de doop, blijkend uit een schriftelijke reflectie op een van beide thema’s.De student geeft blijk van inzicht in de mogelijkheden van het gebruik van liturgische momenten in de gemeentepraktijk, buiten de zondagse eredienst middels een concrete uitwerking voor een viering buiten die context.De student toont de bereidheid tot het onderzoeken van vernieuwende vormen van liturgie.Course Content
Dit vak beoogt de student een theoretische en praktische inleiding te geven op de terreinen van de liturgiek en de homiletiek vanuit een dopers perspectief, met het oog op de toepassing van het geleerde in de praktijk van de kerkelijke gemeente. Het zwaartepunt qua liturgische toepassingen ligt daarbij op de toepassing in de zondagse eredienst, maar er zal ook aandacht zijn voor andere liturgische momenten in de praktijk van de kerkelijke gemeente. De student bestudeert de ontwikkeling in het denken over de liturgie in de Nederlandse doopsgezinde context aan de hand van verschillende publicaties die zijn uitgegeven door onder meer de Algemene Doopsgezinde Sociëteit en bereflecteert die ontwikkeling op grond van een bredere studie van de uitgangspunten van de liturgie, met bijzondere aandacht voor de vraag naar het godsbeeld en de ecclesiologie die aan de liturgische keuzes in de praktijk ten grondslag liggen. In de nadere bestudering van de homiletiek wordt gekeken naar de preek als communicatiemiddel binnen de bredere context van de liturgie. De vraag die daarbij aan de orde wordt gesteld, is de vraag of er een eigen doperse benadering bestaat binnen de homiletiek en waarin die eigenheid zich dan manifesteert. De bezinning op de homiletiek wordt vervolgens vertaald in de praktische uitwerking en de vraag naar de preekvoorbereiding als onderdeel van de taak als leraar en herder in de gemeente. In overleg wordt aandacht besteed aan één of meerdere bijzondere uitwerkingen van aspecten van de liturgie vanuit doopsgezind perspectief. Daarbij kan in het bijzonder gedacht worden aan de viering van het avondmaal, maar ook aan doop- en belijdenisdiensten of het inzegenen van relaties
- waarmee aandacht wordt gegeven aan de zogeheten 'casualia'. De module beoogt nadrukkelijk een wisselwerking te zijn tussen theologische doordenking van de (plaats van) de liturgie en de preek in de Nederlandse doopsgezinde context en de toepassing de verworven inzichten in de praktijk van de gemeente.
Teaching Methods
De module zal worden vormgegeven middels werkcolleges, waarbij nadrukkelijk aandacht zal worden besteed aan de toepassing van het geleerde in de praktijk. Onderdeel van de colleges zal de bespreking en analyse van gemaakte overdenkingen en liturgieën zijn. Afhankelijk van het aantal deelnemers wordt uitgegaan van 2 tot 4 contacturen per week.Method of Assessment
De toetsing valt uiteen in twee delen. Er vindt een beoordeling plaats van de toepassing van de leerstof in de werkcolleges. Daartoe moet tweemaal een overdenking en een bijbehorende liturgie in de werkcolleges worden ingeleverd en besproken. Daarnaast vindt een schriftelijke toetsing plaats van de theorie. De weging is als volgt; de schriftelijk toets telt voor 60% van het eindcijfer; het ingeleverde werk en de verantwoording daarvan voor 40%. Aanwezigheid in de colleges is verplicht, wat inhoudt dat alleen een cijfer wordt gegeven wanneer de student ook in minimaal 80% van de colleges actief heeft geparticipeerd.Literature
Verplichte literatuur:Bert Dicou, Claartje Cruijff, Joost Röselaers, Ons leven vieren, Utrecht: Kok Boekencentrum, 2019. ISBN 9789043530910.Nicholas Wolterstorff, The God We Worship, Grand Rapids: Wm. B. Eerdmans, 2015. ISBN 9780802872494.De gemeente komt samen: Dienstboek ten behoeve van doopsgezinde gemeenten. Zoetermeer: Boekencentrum, 1998. ISBN 9789023904700 (verkrijgbaar via docent).David Buttrick, Homiletic: Moves and Structures, Fortress Press 1987. ISBN 978-0-8006-2096-7Aanbevolen literatuur Liturgiek:Paul Oskamp & Niek Schuman (red.). De weg van de liturgie, Tradities, achtergronden en praktijken. Zoetermeer: Meinema, 1998. ISBN 9789021136790David B Greiser & Michael A. King (ed.), Anabaptist Preaching, Telford: Cascadia Publishing House, 2003. ISBN 1931038198.Homiletiek:Dr. G.D.J. Dingemans, Als hoorder onder de hoorders...,Kampen: Kok, 1991. ISBN 9024233194Annemarie Roding-Schilt & Theo Hettema, Basisboek voor preken, Ekklesia: 2022. ISBN 9075569933Bert de Lede/Ciska Stark, Ontvouwen. Protestantse prediking in de praktijk. Zoetermeer: Uitgeverij Boekencentrum, 2017. ISBN 9789023970132Casualia:Eleanor Kreider, Communion shapes character, Scottdale: Herald Press, 1997. ISBN 0836190645C.F.G.E. Hallewas, Zegen vieren: zegening van levensverbintenissen, Zoetermeer: Uitgeverij Boekencentrum, 1996. ISBN 9023904613Eventuele aanvullende literatuur zal later bekend worden gemaakt via Canvas of tijdens de colleges.Target Audience
Deze module is in eerste instantie bedoeld voor studenten die ingeschreven staan aan het Doopsgezind Seminarium en die zich voorbereiden op het proponentschap in de Doopsgezinde Broederschap. Uitgangspunt is dat de student in dezelfde periode waarin de module wordt gevolgd ook stage loopt in een doopsgezinde gemeente.Custom Course Registration
In verband met de geringe studentenaantallen wordt studenten verzocht hun belangstelling voor het volgen van de module ook rechtstreeks kenbaar te maken bij de docent.Language of Tuition
- Dutch
Study type
- Master